Boombap en bravoure: Tens laat tanden zien op ‘codex ferox’

Op Spotify heeft de Utrechtse rapper/producer Tens (echte naam Jan Tensen) maar 181 luisteraars per maand. Hoe het kan, is een raadsel, want als je naar een mengeling van harde boombap met een vleugje experimentele rap zoekt, dan kun je simpelweg niet langer slapen op hem.

Zijn nieuwste album ‘codex ferox’, zonder hoofdletters, kwam op 27 maart uit. En nieuw werk na vier eerdere tapes (“Lucide Droom”, “Zonder Poespas”, “Mad Poets” en “WOLFPACK WZZRDS). Een prettige verrassing met producties van Frietboer, Nizzy en natuurlijk Tens zelf. De eerste track “kinetisch” valt meteen met de deur in huis. De duizelingwekkende klopsessie van Frietboer is lastig te beschrijven, maar keihard. Het tempo van de bass en snare is zo hoog dat je het idee hebt naar een soort housebeat te luisteren. Monotoon ramt Tens zich met een vocale machete een weg door het oerwoud van tonen. “Op beats, Friet’s territorium, ze horen ‘m van hier tot aan in Gorinchem. Dat doet het ‘m van hier tot aan Doetinchem, laat de pen bloeden, doe alsof ik net een boeddha ben. Boeddha bless, Boedapest, doe alsof ik net in Boedapest ben op Sziget in een 24/7 ambienttent.”

De tweede track is een instrumentale tune met de titel “sluimerstand”. Hier komt het artistieke deel van Tens naar boven. Want de plek op het album voor een moment rust komt wel heel snel. Een tegendraadse keus, want je zou het eerder halverwege het album of aan het einde verwachten. Daardoor valt de track een beetje uit de toon en stond hij niet op repeat. Zou dit de toon zijn van de rest van het album?

Nou, zeker niet! Ineens ontwaakt het album weer. Track drie, “battle tip”, is opnieuw een keiharde beat met een feature van de Servische Micka Lifa. In haar thuisland is ze binnen de scene een bekend gezicht, zo leerde Google me. Ik had nog nooit van haar gehoord en versta niet wat ze rapt. Maar dat ze kan spitten, is wel duidelijk. Tens produceert en rapt hier. “Ik erger me aan van alles, maar geef respect aan hen die respecteren, anders zet ik je meteen op je plek.”

‘tijd in mijn hand’ introduceert stadgenoot JAE. Hoe herkenbaar is zijn stem toch als je hem aan het begin van de tune “Pak ‘t! Pak ‘t! Het is je Afrikaanse Excellentieeeeeeee!” hoort zeggen. De originele beat van Led Zeppelins “When the Levee Breaks” klinkt bekend in de oren. Vaak gesampled, altijd een feest. In de track verwijst Tens naar een andere gebruiker van deze klassieke beat. Juist, Dr Dre… JAE komt in combinatie met de klapper van een beat hard op deze track. Duimpje omhoog voor de bar: “ik sta er middenin, jij aan de zijkant als een bakkebaard.”

De tracks “strijder” en “codex” hebben beide een pianosample, waarbij die in “codex” vooral heerlijk is. Tens zat aan de knoppen van deze twee tracks. Op Codex laat hij horen dat hij echt muziek maakt om plezier te hebben. “Mijn geweten is zuiver, ik zoek de balans. Bewandel mijn eigen pad, ik doe wat ik voel in mijn hart. Blijf me ontwikkelen, ga erop uit en leer iets. Ik blijf schrijven, staar me niet blind op views of streams.” Juist dat zinnetje ‘ga erop uit en leer iets’ is uit zijn leven gegrepen. Tens is in het dagelijks leven onder andere theaterdocent.

De track “alles goed” met een feature van Blits is een track die persoonlijk niet blijft hangen. Het valt wat uit de toon als je deze track afzet tegen de rauwe beats tot nu toe. Uiteindelijk komt alles goed, wordt er gerapt. Zou het een bewuste track zijn in de opmaat naar “parasol”? Want gelukkig komt het meteen goed. Deze beat is ook weer gruizig als een stoffige Afrikaanse steengroeve. Frietboer opnieuw op deze beat. Wat is hij veelzijdig, want hoe anders is deze track als je het vergelijkt met de opening van het album. Mooie hook op deze pokoe: “Ik ben de man die de boel verlicht, ik doe mijn ding, ik zoek naar meer ruimte, daar zet ik mijn voeten neer. Nu leef ik wat rustiger, ik hoef niet te haasten. Alles wat ik nodig heb, past goed in mijn laadje.”

“gebakken of rauw” is vooral dat laatste. Opnieuw Tens op een eigen beat die laat zien dat hij het meest in zijn element is als hij kan braggen en boasten.

Een voorwaarschuwing voordat je “creatie” draait: zorg ervoor dat ALLE breekbare spullen uit je kamer zijn. Want het gaat echt stuk. Nizzy Beats heeft me toch een productie afgeleverd voor deze track. Man, man, man… En de bars op deze pokoe zijn ook doordacht. “Rappers met protheses brengen plastic cd’tjes. Dus neem de benen als Okkie een oorlogsveteraan: geamputeerd, dus daar zit geen veter aan. De meeste van die rappers? Ik vind er geen reet meer aan, doorzichtig als cellofaan, betrapt op heterdaad. In het verleden was het ding een eigen sound hebben. Nu zijn het clowns die met hun schoonouders gourmetten. Appelmoes erbij? Zoetsappig met wijn? Verpulver je, snuif je op, want ik heb een deadline…”

Punt gemaakt…

En het zou ook een mooi einde van het album geweest zijn. De laatste twee tracks, “eerste kus” van producer Frietboer en “case closed”, passen gevoelsmatig wat beter in het middensegment van het album. Ze vallen wat minder op. Je wil toch eindigen met een knal en dat is “creatie” zonder meer.

Resumerend is Tens nu wellicht alleen nog bekend binnen een kleine (Utrechtse) niche, maar hij verdient een groter podium. Wie weet ooit een Pokoesessie?

Geschreven door Mark van der Wel voor POKOE Hiphop Magazine, foto’s door Nadège Photography